How Do You Say in Farsi?

Once upon a time

روزی روزگاری

Roozi roozegari
What a mess he made of his life

دیدی چه به روز خود آورد

Didi cheh be rooz khod avard
He is a born twister

یک روده راست در دلش نیست

Yek roodeh raast dar delash nist
God gives everyone his daily bread

روزی همه را خدا می‌‌دهد

Roozi hameh ra khoda mi dahad
Light and Shade

سایه روشن

Sayeh rowshan
Please enlighten me on this matter

لطفا مرا در باره این موضوع روشن کنید

Lotfan mara dar bareh in mowzo rooshan konid
I was exhilerated

روحم تازه شد

Rooham Tazeh shod
He is a double - faced person

او آدم دو روئی است

u aadam do roei ast
He sticks at nothing

از هیچ عملی‌ رو گردان نیست

Az hich amali ro gardaan nist
To swallow one's pride and request someone

به کسی‌ رو انداختن

Be kasi ro andakhtan
Don't get my back up

نگذار آن‌ رویم بالا بیاد

Nagzaar aan rooyam baala biyad
Don't let him get too familiar with you

به او رو ندهید

A strong tea

چای پر رنگ

Chaai por rang
The colour will fade

رنگش خواهد رفت

Rangash khahad raft
He is a turn - coat

آدم هفت رنگی‌ است

Aadam haft rangi ast
He swindles everyone

او همه را رنگ می‌‌کند

Ou hameh ra rang mi konad
He was livid with anger

از شدت خشم رنگ به صورتش نبود

Az sheddat khashm rang be sooratash nabood
He is in a generous mood

رگ سخاوتش گًل کرده است

Rag-e sekhaavatash gol kardeh ast
His pride was hurt

به رگ غیرتش بر خورد

Be rag gheiratash bar khord
To dance to some else's tune

به ساز دیگری رقصیدن

Be saaz digari raghsidan
To quench one's thirst

رفع عطش کردن

Rafe atash kardan
To remove any ambiguity

برای رفع ابهام

Baraye rafe ebhaam
The staircase leading to the roof

پلکانی که به پشت بام می‌‌رود

Pelekani keh be posht baam mi ravad
The die is cast

برو برگرد ندارد

Boro bargard nadarad
He has lost a lot of blood

خون زیادی از او رفته است

Khoon ziadi az ou rafteh ast
I can't get into these shoes

این کفش‌ها پایم نمی‌‌رود

In kafshha paayam nemi ravad
He has taken after his father

به پدرش رفته است

Be pedarash rafteh ast
To pick up the thread of conversation

رشته سخن را به دست گرفتن

Reshteh sokhan ra be dast gereftan
To interrupt the train of someone's thoughts

رشته افکار کسی‌ را پاره کردن

Reshteh afkar kesi ra paareh kardan
You haven't heard the end of it

باشد تا به هم برسیم (تهدید)

Bashad ta be ham beresim (Tahdid)
You arrived in the nick of time

خوب به موقع رسیدی

Khoob be mowghe residi
It is going to be a long drawn out affair

این رشته سر دراز دارد

In reshteh sare deraaz darad
Let me get on with my work

بگذار به کارم برسم

Bogzaar be kaaram beresam
To disgrace someone

کسی‌ را رسوا کردن

Kesi ra rosva kardan
To attain position and wealth

به جاه و مقام رسیدن

Be jaah va magham residan
He was frigidly polite

او خشک و رسمی‌ بود

Ou khoshk va rasmi bood
Please give him my regards

سلام مرا به او برسانید

Salam mara be ou beresanid
It can't miss - It's in the bag

رد خور ندارد

Rad khor nadarad
To depart from the life

از این جهان رخت بر بستن

Az in jahan rakht bar bastan
To steal someone's heart

از کسی‌ دل ربودن

Az kesi del roboodan
It was a near thing

خدا خیلی‌ رحم کرد

Khoda kheili rahm kard
He is callous

رحم و مروّت سرش نمی‌‌شود

Rahm va morovvat saresh nemi shavad
She flaunts her riches in public

ثروتش را به رخ مردم می‌‌کشد

Servatash ra be rokh mardom mi keshad
Bountiful rain

باران رحمت

Baran Rahmat
May he rest in peace

خدا رحمتش کند

Khoda rahmatash konad
He passed away

به رحمت ایزدی پیوست

Be rahmat eizadi peivast
He is an opinionated sort of fellow

آدم خود رأیی است

Aadam khod raeiei ast
He hasn't a mind of his own

از خودش رای ندارد

Az khodash raei nadarad
That is no way to treat a friend

این که راه و رسم رفاقت نشد

In keh raah va rasm refaghat nashod
Stop acting

خودت را به آن‌ راه نزن

Khodat ra be aan rah nazan
Fairweather friend

رفیق نیمه راه

Rafigh nimeh rah
There are ways and means

هر کاری یک راهی‌ دارد

Har kari yek rahi darad
He is susceptible to bribery

با رشوه رام می‌‌شود

Ba reshveh raam mi shvad
To divulge a secret

رازی‌ را فاش کردن

Razi ra fash kardan
With an easy conscience

با وجدانی راحت

Ba vojdani rahat
The poor man died and found repose

بیچاره مرد و راحت شد

Bichareh mrd va rahat shod
To dampen someone's enthusiasm

تو ذوق کسی‌ زدن

To zowgh kesi zadan
He found me the meekest to pick on

دیواری از دیوار من کوتاهتر ندید

Divari az divar man kootahtar nadid
I seem to be talking into the vacuum

مثل اینکه هر چه می‌‌گویم به دیوار می‌‌گویم

Mesl inke har che mi gooyam be divar mi gooyam
What is it now?

دیگه چی‌ شده؟

Digeh chi shodeh?
Don't ever come here again

دیگر اینجا نیا

Digar inja nya
From every side

از در و دیوار

Az dar va divar
To keep late hours

دیر خوابیدن و دیر بر خاستن

Dir khabidan va dir bar khastan
Sooner or later

دیر یا زود

Dir ya zood
He went for good

رفت که دیگر نیاید

Raft keh digar niayad
How do you find him?

او را چگونه آدمی‌ می‌‌بینی‌؟

Ou ra chegooneh aadami mi bini?
There will be the devil to pay

هر چه دیدی از چشم خودت دیدی

Har cheh didi az cheshm khodat didi
To defy the wishes of the people

به خواسته‌های مردم دهان کجی کردن

Be khaasteh haye mardom dahan kaji kardan
To live from hand to mouth

دست به دهان زندگی‌ کردن

Dast be dahan zendegi kardan
He awore like a trooper

آنچه به دهانش آمد گفت

Ancheh be dahanash amad goft
To have the gift of the gab

دهان گرمی‌ داشتن

Dahaan garmi dashtan
He doesn't differentiate between chalk and cheese

برایش دوغ و دوشاب یکی است

Barayash doogh va dooshaab yaki ast
A man of foresight

مرد دور اندیش

Mard door andish
It is not like him to do that

دور از اوست که چنین کاری کند

Door az ost ke chenin kaari konad
Saving your presence

دور از شما

Door az shoma
This can't last

این وضع قابل دوام نیست

In vaz ghabel davaam nist
Extra baked crisp bread

نان دو آتشه

Naan do aatesheh
He squandered his wealth

مالش را دود کرد

Malash ra dood kard
He seems to have vanished into thin air

گویی دود شد و رفت هوا

Gooei dood shod va raft hava
To burn the midnight lamp

دود چراغ خوردن

Dood cheragh khordan
To beat someone black and blue

دک و دنده کسی‌ را خرد کردن

Dak va dandeh kesi ra khord kardan
Life is too short

دنیا دو روزه

Donya do roozeh
That serves him right

تا دنده‌اش نرم شود

Ta dandeh ash narm shavad
He is pig-headed

آدم یک دنده‌ای است

Aadam yek dandeh ei ast
To stop coveting something

دندان طمع چیزی را کشیدن

Dandan Tamae chizi ra keshidan
He paid through the nose for it

از دماغش در آمد

Az damaghash dar amad
To twist the lion's tail

با دم شیر بازی کردن

Ba dom shir baazi kardan
He put his tail between his legs

دمش را روی کولش گذشت و رفت

Domash ra rouye koolash gozasht va raft
T tread on someone's corn

پا روی دم کسی‌ گذاشتن

Pa rooye dom kesi gozashtan
He has become cocky lately

تازه گی ها دم در آورده

Tazeh giha dom dar avardeh
Telltale evidence

دم خروس

Dom khoroos
To vent one's grievances

دل خود را خالی‌ کردن

Del khod ra khali kardan
To bottle up one's anger

خشم خود را در دل نگاه داشتن

Khashm khod ra dar del negaah dashtan
My heart sank

دلم هرّی ریخت پائین

Delam horri rikht paeen
Too much sweetness cloys

شیرینی‌ زیاد دل را می‌‌زند

Shirini ziyad del ra mi zanad
She is longing for a rich husband

دلش برای یک شوهر پولدار غنج می‌‌زند

Delash baray yek showhar pooldar ghenj mi zanad
He has his heart in his mouth

دل تو دلش نیست

Del to delash nist
It gave me a great glee

دلم خنک شد

Delam Khonak shod
To fall head over heels in love

یک دل نه صد دل عاشق شدن

Yek del na sad del aashegh shodan
To waver and vacillate

دو دل بودن- مردد بودن

Do del boodan- moradad boodan
He is full of life

مرد دل زنده‌ای است

Mard del zendeh ei ast
With heart and soul

با دل و جان

Ba del va jaan
She had a presentiment

دلش گواهی می‌‌داد

Delash Gavahi mi dad
The idea struck my fancy

این فکر به دلم نشست

In fekr be delam neshast
To take offence

دلخور شدن

Delkhor shodan
Cold comfort

دل خوش کنک

Del khosh konak
To take the plunge

دل به دریا زدن

Del be darya zadan
She is on pins and needles

دلش شور می‌‌زند

Delash shoor mi zanad
Love is blind

کار کار دل است

Kar kar del ast
He hasn't got the guts to do it

دل و جرأت این کار را ندارد

Del va joraat in kar ra nadarad
To exite someone's envy

حسادت کسی‌ را تحریک کردن

Hesaadat kesi ra tahrik kardan
To nurse a grudge against someone

کینه کسی‌ را به دل گرفتن

Kineh kesi ra be del gereftan
His desire for a good job was never fulfilled

آرزوی یک شغل خوب به دلش ماند

Aarezoye yek shoghl khoob be delash mand
We shall not realize this wish

این آرزو به دلمان خواهد ماند

In aarezoo be deleman khahad mand
In the dead of the night

در دل شب

Dar del shab
To take offence at something

حرفی‌ را به دل گرفتن

Harfi ra be del gereftan
To vent one's grievance

دق دل خود را خالی‌ کردن

Degh del khod ra khali kardan
To bark up the wrong tree

سوراخ دعا را گم کردن

Soorakh doa ra gom kardan
To seek a favour

التماس دعا داشتن

Eltemas doa dashtan
He is acknowledged by friend and foe

دوست و دشمن او را قبول دارند

Doost va doshman ou ra ghabool darand
In perfect shape

مثل دسته گًل

Mesl dasteh gol
To bluff someone

به کسی‌ یک دستی‌ زدن

Be kasi yek dasti zadan
He has a lucky touch

دستش خوب است

Dastash khoob ast
I dislike having anyone patronize me

خوشم نمیاید کسی‌ دست بزرگی‌ به سرم بکشد

Khosham nemiaayad kesi dast bozorgi be saram bekeshad
It will sell like hot cakes

آن‌ را روی دست می‌‌برند

Aan ra rooye dast mi brand
United we satns, divided we fall

یک دست صدا ندارد

Yek dast seda nadarad
Unity is strength

یک دست صدا ندارد

Yek dast seda nadarad
By sheer accident

دست بر قضا

Dast bar ghaza
We came back with long faces

دست از پاا درازتر برگشتیم

Dast az paa deraaztar bargashtim
To dilly-dally

این دست و آن‌ دست کردن

In dast va aan dast kardan
The oppressor will duly be oppressed

دست بالای دست بسیار است

Dast baalaaye dast besyar ast
No one shows her any gratitute

دستش نمک ندارد

Dastash namak nadarad
All things conspired to ..

همه چیز دست به دست داد تا ..

Hameh chiz dast be dast daad ta ..
To overestimate

دست بالا گرفتن

Dast Baalaa Gereftan
To underestimate

دست کم گرفتن

Dast kam gereftan
She has him in the hollow of her hand

مثل موم تو دستش است

Mesl moom to dastesh ast
It is a pity that my hands are tied

حیف که دستم باز نیست

Heif ke dastam baaz nist
He has no zest for work

دست و دلش به کار نمی‌‌رود

Dast va delash be kaar nemi ravad
To implicate someone

دست کسی‌ را تو پوست گردو گذاشتن

Dast kesi ra to poost gerdoo gozashtan
The people have got wise to him

مردم دستش را خوانده اند

Mardom dastesh ra khaandeh and
The accounts have been tampered with

کسی‌ تو حساب‌ها دست برده است

Kesi to hesab ha dast bordeh ast
He is teasing me

دستم انداخته

Dastam andakhteh
He came back with his tail between his legs

دست از پا درازتر برگشت

Dast az pa deraaztar bar gasht
She started her labor at midnight

آن‌ زن نصف شب دردش گرفت

Aan zan nesf shab dardesh gereft
He took it out on me

دق دلش را سر من در آورد

Degh delesh ra sar man dar aavard
The party was a Dutch treat

مهمانی دانگی بود، هر کس سهم خود را پرداخت

Mehmaani daangi bood, har kas sahm khod ra pardakht
He has access to all quarters

تمام درها به رویش باز است

Tamam darha be rooyash baaz ast
He went beyond the bounds of courtesy

پا از دایره ادب بیرون گذاشت

Pa az dayereh adab biroon gozaasht
Without anr alterations or manipulations

بدون دخل و تصرّف

Bedoon dakhl va tasarrof
More Catholic than Pope

دایه مهربان تر از مادر

Dayeh mehraban tar az madar
They are as different as chalk from cheese

اصلا دخلی به هم ندارند

Aslan dakhli be ham nadarand
To put one's shoulder to the wheel

دامن همّت بر کمر زدن

Daman hemmat bar kamar zadan
The bereaved mother

مادر داغدیده

Madar daghdideh
Oh dear, oh dear, we are late again

ای داد و بیداد، باز هم دیر کردیم

Ei dad va bidad, baz ham dir kardim
They branded him as a traitor

داغ خیانت بر پیشانی او زدند

Daagh khiyanat bar pishani ou zadand
To open someone's wound

داغ کسی‌ را تازه کردن

Daagh kesi ra tazeh kardan
Touch wood, he is quite well off

ماشالله خوب پولدار است

Mashallah khob pooldaar ast
The world is th eplace of reckoning

دنیا دار مکافات است

Donya daar mokaafat ast
To snub someone

کسی‌ را خیط کردن

Kesi ra khit kardan
He doesn't do a thing for anyone

خیرش به کسی‌ نمی‌‌رسد

Kheirash be kesi nemi resad
Heaven help him this time

این دفعه خدا به دادش برسد

In dafe khoda be dadesh beresad
To indulge in flights of fancy

بر مرکب خیال سوار شدن

Bar markab khial savaar shodan
Welcome back

رسیدن به خیر

Residan Be kheir
The poor fellowis sufferingfrom hallucination

بیچاره خیالاتی شده

Bichareh khialati shodeh
He fancies himself as a poet

به خیال خودش شاعر است

Be khial khodash shaaer ast
No one was hurt

خون از دماغ کسی‌ نیامد

Khoon az damaagh kesi nayamad
He was seeing red

خون جلوی چشمش را گرفته بود

Khoon jolooye cheshmash ra gerefteh bood
Don't let it upset you

خونت را کثیف نکن

Khoonat ra kasif nakon
He sells it at an extortionate price

به قیمت خون پدرش می‌‌فروشد

Be gheimat khoon pedarash mi forooshad
Gently I got him to accept it

خوش خوشک به او قبولاندم

Khosh khooshak be ou ghaboolaandam
She was devouring him with her eyes

داشت با چشم‌هایش او را می‌‌خورد

Daasht ba cheshm hayash ou ra mi khord
Don't fret so much

این قدر خودت را نخور

In ghadr khodet ra nakhor
It is entirely up to you

خود دانی‌ و خود

Khod daani va khod
Hamid is an engineer in his own right

حمید برای خودش مهندسی‌ است

Hamid Baraye khodash mohandesi ast
He is not the boss for nothing

بیخود نیست رئیس شده

Bikhod nist reeis shodeh
A self - made man

مرد خود ساخته

Mard khod sakhteh
One must weigh the pros and cons of the matter

باید خوب و بد کار را سنجید

Bayad khoob va bad kaar ra sanjid
Good thing you came

چه خوب شد آمدی

Che khoob shod amadi
I have a favour to ask you

می‌ خواهم خواهشی از شما بکنم

Mi khaham khaheshi az shoma bekonam
His deeds fail to square with hid words

عملش با حرفش نمی‌‌خواند

Amalash ba harfash nemi khanad
Willy-nilly

خواه ناخواه

Khaah naakhaah
He is no end of a liar

تا بخواهی دروغگو است

Ta bkhaahi doroughgoo ast
Take it oir leave it

می‌ خواهی‌ بخواه، نمیخواهی نخواه

Mi khahi bkhah, nemikhaahi nakhaah
It is six of one and half a dozen of the other

چه علی‌ خواجه و چه خواجه علی‌

Che Ali khaajeh va che khajeh Ali
He fiddles while Rome burns

دنیا را آب می‌‌برد او را خواب

Donya ra aab mi barad ou ra khaab
To know someone's blind spot

رگ خواب کسی‌ را به دست آوردن

Rag khaab kesi ra be dast avardan
I have pins and nedles in my foot

پایم خواب رفته

Paayam khaab rafteh
You have been misinformed

خلاف به عرضتان رسانده اند

Khalaf be arzetan resandehand
To nip in the bud

در نطفه خفه کردن

Dar notfeh khafeh kardan
He is a twister

آدم هفت خطی‌ است

Aadam Haft Khati ast
In such circumstances saints and sinners suffer alike

در چنین اوضاع و احوالی خشک و تر با هم می‌‌سوزد

Dar chenin owzaa va ahvali khoshk va tar ba ham mi soozad
A mere kiss

بوسه‌ خشک و خالی‌

Booseh khoshk va khaali
To split hairs

متّه به خشخاش گذاشتن

Matteh be khashkhash gozashtan
He dropped with fatigue

از فرط خستگی‌ نتوانست روی پا بایستد

Az fart khastegi natavanest roue pa beistad
To spend money like water

مثل ریگ خرج کردن

Mesl rig kharj kardan
I couldn't make him see the reason

هر چه گفتم به خرجش نرفت

Har che goftam be kharjesh naraft
There is no pertol in this God-forsaken place

در این خراب شده که بنزین گیر نمی‌‌آید

Dar in kharab shodeh ke benzin gir nemi ayad
To make both ends meet

خرج و دخل کردن

Kharj va dakhl kardan
Income and expenditure

خرج و دخل

Kharj va dakhl
To play the fool

خود را به خریت زدن

Khod ra be kharriyat zadan
He is loaded

آدم خر پولی است

Aadam khar pooloi ast
It was an absolute chaos

خر تو الاغ عجیبی‌ بود

Khar to olaagh ajibi bood
Any fool knows that

هر خری این را می‌‌دند

Har khari in ra mi danad
Here is a pretty kettle of fish

حالا خر بیار و باقالی بار کن

Haala khar biar va baaghali baar kon
Some do the donkey work while others get the plum

کار کردن خر و خوردن یابو

Kar kardan khar va khordan yaboo
He is abig shot

خرش می‌‌رود

Kharash mi ravad
He eats like a horse

مثل خر می‌‌خورد

Mesl khar mi khorad
The moment he got off the hook

همین که خرش از پل گذشت

Hamin ke kharash az pol gozasht
To dupe someone

کسی‌ را خر کردن

Kesi ra khar kardan
To get bogged down

مثل خر تو گل ماندن

Mesl khar to gel mandan
May I accompany you

اجازه بفرمایید در خدمتتان باشم

Ejazeh befarmaeed dar khedmatetan basham
He wants to have his cake and eat it

هم خدا را می‌‌خواهد و هم خرما را

Ham khoda ra mi khahad va ham khorma ra
More power to your elbow

خدا قوّت!

Khoda ghovvat!
God forbid

خدا نکند

Khoda nakonad
Please don't embarrass me

خواهش می‌‌کنم خجالتم ندهید

Khahesh mi konam khejalatam nadahid
Don't take me for a greenhorn

این قدر‌ها هم مرا خام فرض نکن

In ghadr haa ham mara khaam farz nakon
He is still green

هنوز خام و بی‌ تجربه است

Hanooz khaam va bi tajrobeh ast
What a futile idea!

زهی خیال خام

Zehi khiyaal khaam
An intimate party

محفل خالی‌ از اغیار

Mahfel khaali az aghyar
Empty promise

وعده تو خالی‌

Vadeh to khaali
You can rest assured

خاطرتان جمع باشد

Khateretan jamae bashad
What on earth shall I do now?

حالا چه خاکی به سرم بریزم

Hala che khaki be saram berizam
For Heaven's sake

برای خاطر خدا

Baraye khaater khoda
For God's Sake

برای خاطر خدا

Baraye khaater khoda
Such a car is too good for such passengers

حیف از این ماشین که چنین مسافرانی سوارش شوند

Heif az in mashin ke chenin mosaaferaani savaresh shavand
I can't be bothered

برو بابا حوصله داری

Boro baba howseleh dari
Pull yourself together

حواست را جمع کن

Havaasat ra jam kon
To leave someone holding the baby

دست کسی‌ را توی حنا گذاشتن

Dast kesi ra tooye hanaa gozashtan
He cuts no ice

حنایش رنگی‌ ندارد

Hanaayash rangi nadarad
It was an absolute babel

مثل حمام زنانه بود

Mesl hamaam zananeh bood
To turn an honest penny

پول حلال در آوردن

Pool halaal dar avardan
None of your tricks

دست از حقه بازی بردار

Dast az hogheh baazi bardar
I paid him back in his own coin

حقش را کفّ دستش گذشتم

Haghash ra kaf dastash gozashtam
To pay hush money

حق السکوت پرداختن

Haghossokoot pardakhtan
I owe him a debt of gratitude

او به گردنم حق دارد

Ou be gardanam hagh darad
To put on an air of self-righteousness

قیافه حق به جانب به خود گرفتن

Ghiyafeh hagh be jaaneb be khod gereftan
Presence of mind is a great asset to politicians

برای سیاست مداران حضور ذهن سرمایه بزرگی‌ است

Baraye siasat madaran hozoor zehn sarmayeh bozorgi ast
Frankness is his greatest virtue

صراحت لهجه بزرگترین حسن اوست

Seraahat lahjeh bozorgtarin hosn oust
Those unsettled days are gone for ever

آن‌ دوره‌ حسین قلی‌ خانی گذشت

Aan dowreh hossein gholi khaani gozasht
Key positions

مشاغل حساس

Mashaaghel hassas
Don't count on him

روی اوحساب نکنید

Rouye ou hesaab nakonid
Charge it to me

به حساب من بگذر (من می‌‌پردازم)

Be hesab man bogzar (man mi pardazam)
He knows the form

سرش تو حساب است

Saresh to hesab ast
Civilization does not remain static

قافله تمدن همیشه در حرکت است

Ghafeleh tamadon hamisheh dar harekat ast
His words do not accord with his deeds

حرفش با عملش دو تاست

Harfash ba amalash do taast
To eat one's hat

حرف خود را پس گرفتن

Harf khod ra pas gereftan
It is unmitigated nonsense

این هم از آن‌ حرفهاست (چرند است)

In ham az aan harfhast (charand ast)
To put the words in someone's mouth

حرف در دهان کسی‌ گذاشتن

Harf dar dahan kesi gozashtan
It is all hot air

همه‌اش حرف است

Hameash harf ast
His honesty is beyond question

در درستی‌ او حرفی‌ نیست

Dar dorosti ou harfi nist
The permissible and the forbidden

حلال و حرام

Halaal va haraaam
Unbounded ambition

جاه طلبی بی‌ حد و حصر

Jaah talabi bi had va hasr
To exceed one's limits

از حد خود تجاوز کردن

Az had khod tajavoz kardan
One can trust him within limits

تا حدودی می‌‌توان به او اطمینان کرد

Ta hodoodi mi tavaan be ou etminan kard
He is too clever(Shrewd)

زیاده از حد زرنگ است

Ziyadeh az had zerang ast
To laugh and laugh!

حالا نخند کی‌ بخند

Haala nakhand kei bekhand
Confinement in a penitentiary

حبس تادیبی

Habs tadibi
Imprisonment with hard labour

حبس با اعمال شاقه

Habs ba amaal shaagheh
To spell it out for someone

نکته‌ای را به کسی‌ حالی‌ کردن

Nokkte ei ra be kasi haali kardan
The curtains tone up the room

پرده به اتاق حالت می‌‌دهد

Pardeh be otaagh haalat mi dahad
There are only two alternatives

از دو حال خارج نیست

Az do haal khaarej nist
He is not himself today

امروز حالش سر جایش نیست

Emrooz halash sare jayash nist
She doesn't know what's burning inside me

از حال دل من خبر ندارد

Az haal del man khabar nadarad
I found him in fine fettle

خیلی‌ سر حال دیدمش

Kheili sare haal didamesh
I feel under the weather today

امروز حالم خوش نیست

Emrooz haalam khosh nist
A person of ready wit

شخص حاضر جواب

Shakhs haazer javab
It boils down to this that...

حاصل کلام این که

Haasel kalaam in ke
The fruit of a life time

حاصل یک عمر

Haasel yek omr
What do we stand to gain?

ما را چه حاصل؟

Ma ra che haasel?
To beat about the bush

حاشیه رفتن؛ اصل مطلب را نگفتن

Haashieh raftan; asl matlab ra nagoftan
To be generous with othe people's money

حاتم بخشی کردن

Haatam bakhshi kardan
Now this makes sense

حالا این شد یه چیزی

Haala in shod ye chizi
Why should I lie

دروغم چیه

Doroogham chieh
Who are you to meddle

تو را چه به این فضولی ها

To ra che be in fozooli ha
Unquesstioning obedience

اطاعت بی‌ چون و چرا

Etaaat bi choon va chera
To put spoke in someone's wheel

چوب لای چرخ کسی‌ گذاشتن

Choob laye charkh kesi gozashtan
To shadow someone

زاغ سیاه کسی‌ را چوب زدن

Zaagh siah kesi ra choob zadan
He was going like a shot

چنان می‌‌رفت که باد به گردش نمی‌‌رسید

Chenan mi raft ke baad be gardesh nemi resid
It is barely passable

چنگی به دل نمی‌‌زند

Changi be del nemi zanad
A measly salary

چندر غاز حقوق

Chender Ghaaz hoghoogh
This sort of money is peanuts to him

این پول‌ها برایش چندر غاز است

In pool ha barayash chender ghaaz ast
In the depth of winter

چله زمستان

Cheleh zemestan
In the height of summer

چله تابستان

Cheleh tabestan
A dud cheque; a bad cheque

چک بی‌ محل

Chek bi mahal
He is an ungrateful and an imudent person

آدم بی‌ چشم و رویی است

Aadam bi cheshm va rooei ast
I didn't sleep a wink

خواب به چشمم نیامد

Khab be chashmam nayamad
He is very touchy

به او نمی‌‌شود گفت بالای چشمت ابروست

Be ou nemi shavad goft balaaye cheshmat abroust
He was drowsy

چشم‌هایش آلبالو گیلاس می‌‌چید

Cheshm hayash albaloo gilas mi chid
As far as the eye can see

تا چشم کار می‌‌کند

Ta chashm kaar mi konad
I am not at all optimistic

من که چشمم آب نمی‌خورد

Man ke chashmam aab nemikhorad
He is a naive person

آدم چشم و گوش بسته ایست

Aadam chashm va goosh basteh ist
To state an obvious fact

چشم بسته غیب گفتن

Chashm basteh gheib goftan
It is a thorn in his flesh

مثل خاری در چشم او‌ست

Mesl khari dar chashm oust
He was the life and soul of the party

او چشم و چراغ مهمانی بود

Ou chashm va cheragh mehmani bood
It serves him right

چشمش کور، حقش بود

Cheshmash koor, haghash bood
He can't stand the sight of us

چشم ندارد ما را ببیند

Cheshm nadarad maa ra bebinad
To cast the evil eye

کسی‌ را چشم زدن( چشم شور)

Kesi ra cheshm zadan( cheshm shoor)
It was a lucrative deal

معامله چربی‌ بود

Moaameleh charbi bood
e is above such insinuations

این وصله‌ها به او نمی‌‌چسبد

In vsleh haa be ou nemi chasbad
Its advantages outweigh the disadvatages

محاسنش به معایبش می‌‌چربد

Mahasenash be maayebash mi charbad
Left face!

به چپ چپ

Be chap chap
She has got out of the wrong side of the bed this morning

امروز از دنده چپ بلند شده

Emroz az dandeh chap boland shodeh
It is like a bottomless pit

مثل چاه ویل است

Mesl chaah veil ast
Plots recoil upon the plotters

چاه کن همیشه در ته چاه است

Chaah kan hamisheh dar tah chaah ast
He has a loose tongue

دهانش چاک و بست ندارد

To fix up deals

کار چاق کردن

Kaar chaagh kardan
The car fell into a ditch

ماشین تو چاله افتاد

Mashin to chaleh oftad
To clear off one's petty debts

چاله چوله‌ها را پر کردن( پرداختن قروض)

Chaleh chooleh ha ra por kardan( pardakhtan ghorouz)
He is a chatter box

او چانه درازی می‌‌کند

Ou chaneh deraazi mi konad
To talk like hooligans

چاله میدانی حرف زدن

Chaleh meidani harf zadan
To fall from a frying pan into the fire

از چاله در آمدن و در چاه افتادن

Az chaaleh dar amadan va dar chaah oftadan
Don't humbug me

با من چاخان بازی نکن

Ba man chakhan baazi nakon
To anticipate a rake - off from something

برای کاری جیب دوختن

Baraye kaari jib dookhtan
To take French leave

جیم شدن

Jim shodan
where the hell have you been

به کدام جهنّمی رفته بودی

Be kodaam jahannami rafteh boodi
it is a hell of a lot

قیمت آن‌ سر به جهنّم می‌‌زند

Gheimat aan sar be jahannam mi zanad
Don't fret,fuss and fume over trifles

سر چیز‌های بی‌ اهمیّت این قدر جوش نزن و خودت را نخور

Sar chiz haye bi ahammiyat in ghadr joosh nazan va khodat ra nakhor
To sigh for the days of one's youth

جوانی‌ کجایی‌ که یادت بخیر

Javaani kojaee ke yadat bekheir
A good natured person

آدم خوش جنس

Aadam khosh jens
A malicious person

آدم بد جنس

Aadam bad jens
The doctors gave him up

پزشکان او را جواب کردند

Pezeshkan ou ra javab kardand
A crushing reply

جواب دندان شکن

Javab dandan shekan
An indiscreet tongue can cost one's life

زبان سرخ سر سبز می‌‌دهد بر باد

Zaban sorkh sar sabz mi dahad bar baad
He says one thing and means another

دل و زبانش یکی‌ نیست

Del va zabanash yeki nist
I kept saying it till I was blue in the face

آنقدر گفتم تا زبانم مو در آورد

Anghadr goftam ta zabanam moo dar aavard
I had the word on the tip of my tongue

این کلمه سر زبانم بود

In kalameh sar zabanam bood
He has a glib tongue

زبان چربی‌ دارد

Zabaan charbi darad
I am talking from long experience

ریشم را در آسیاب سفید نکرده‌ام

Risham ra dar aasiab sefid nakardeham
To dig one's own grave

تیشه به ریشه خود زدن

Tishe be risheh khod zadan
To spend money like water

مثل ریگ پول خرج کردن

Mesl rig pool kharj kardan
She latched on to the old millionaire

زنک خودش را به ریش پیر مرد میلیونر بست

Zanak khodash ra be rish pir mard milioner bast
Once upon a time

روزی روزگاری

Roozi roozegari
In broad daylight

در روز روشن

Dar rooz rowshan
He is an inveterate liar

یک روده راست در دلش نیست

Yek roodeh raast dar delash nist
May his soul live in peace

روحش شاد باد

Roohash shad baad
To split one's sides with laughter

از خنده روده بر شدن

Az khandeh roodeh bor shodan
I hadn't the slightest idea of the matter

روحم از مساله خبردار نبود

Rooham az masaleh khabardar nabood
He has a ready pen

قلم روانی‌ دارد

Ghalam ravani darad
He locked me out

در را به رویم بست

Dar ra be rooyam bast
To let someone down

روی کسی‌ را زمین انداختن

Rooye kesi ra zamin andakhtan
Don't get my back up

نگذار آن‌ رویم بالا بیاد

Nagzaar aan rooyam bala biyaad
Shame oin you

رویت سیاه

Rooyat siah
I shamed him into it

او را از رو بردم

Ou raa az ro bordam
I haven't got the face to ask

رویم نمی‌‌شود بپرسم

Rooyam nemi shavad beporsam
He is a turn - coat

آدم هفت رنگی‌ است

Aadam haft rangi ast
He is callous

آدم بی‌ رگی است

Aadam bi ragi ast
To dance to someone else's tune

به ساز دیگری رقصیدن

Be saaz digari raghsidan
To remove any ambiguity

برای رفع ابهام

Baraye rafe ebhaam
His pride was hurt

به رگ غیرتش بر خورد

Be rag -e gheiratesh bar khord
To quench one's thirst

رفع عطش کردن

Rafe atash kardan
One must be considerate to others

باید رعایت حال سایرین را نمود

Bayad reayat haal sayerin ra nemood
Please make allowances for his age

رعایت سنش را بنمائید

Reaayat senash ra benamaeed
The bonds of affection

رشته الفت

Reshteh olfat
To pick up the thread of conversation

رشته سخن را به دست گرفتن

Reshteh Sokhan ra be dast gereftan
He has taken after his father

او به پدرش رفته است

Ou be padarash rafteh ast
To interrupt the train of someone's thought

رشته افکار کسی‌ را پاره کردن

Reshteh afkar kesi ra paareh kardan
It is going to be a long drawn out affair

این رشته سر دراز دارد

In reshteh sar deraaz darad
He can't walk, let alone run

او راه رفتن هم بلد نیست، چه رسد به دویدن

Ou raah raftan ham balad nist, che resad be davidan
He is a frigidly polite man

او مرد خشک و رسمی‌ است

Ou mard khoshk va rasmi ast
Give him my regards

سلام مرا به اوبرسانید

Salaam mara be ou beresanid
He is an opinionated sort of fellow

آدم خود رای است

Aadam khod raei ast
A fairweather friend

رفیق نیمه راه

Rafigh nimeh raah
To break a horse

اسبی را رام کردن

Asbi ra raam kardan
He is susceptible to bribery

او با رشوه رام می‌‌شود

Ou ba reshveh raam mi shavad
By the way

راستی‌ تا یادم نرفته

Raasti ta yadam narafteh
His hair stood on its end

مو بر تنش راست شد

Moo bar tanesh raast shod
A straightforward answer

جواب سر راست

Javaab sar raast
Frankly speaking...

راستش را بخواهی..

Raastesh ra bekhahi..
To cook up a story; to spin a yarn

یک مشت راست و دروغ جور کردن

Yek mosht raast va doroogh joor kardan
He has illicit realtions

او روابط نا مشروع دارد

Ou ravabet naa mashroo darad
The poor man died and found repose

بیچاره مرد و راحت شد

Bichareh mord va rahat shod
He was tickled pink

او ذوق زده شده بود

Ou zowgh zadeh shodeh bood
Next door neigbour

همسایه دیوار به دیوار

Hamsayeh divar be divar
He found me the meekest to pick on

دیواری از دیوار من کوتاهتر ندید

Divari az divar man kootahtar nadid
He went for good

رفت که دیگه نیاید

Raft keh digeh niayad
How do you find him?

او را چگونه آدمی‌ می‌‌بینی‌

ou ra chegooneh aadami mi bini
He has a loose tongue

او دهان لق است

Ou dahaan lagh ast
He swore like a tooper

هر چه به دهانش آمد گفت

Har cheh be dahaanash amad goft
He is tight -lipped

او دهانش قرص است

Ou dahaanash ghors ast
If only fate could be re- written

کاش می‌‌شد سرنوشت از سر نوشت

Kaash mi shod sarnevesht az sar nevesht
The irony of the fate

دهان کجی سرنوشت

Dahan kaji sarnevesht
He has the gift of the gab

دهان گرمی‌ دارد

Dahaan garmi darad
He doesnn't diffrentiate between chalk and cheese

برایش دوغ و دوشاب یکی‌ است

Barayash doogh va dooshaab yeki ast
A man of foresight

مرد دور اندیش

Mard door andish
He is distantly related to us

نسبت دوری با ما دارد

Nesbat doori ba maa darad
To burn the midnight oil

دود چراغ خوردن

Dood cheraagh khordan
He is on easy street these days

این روزها دماغش چاق است

In roozha damaghash chaagh ast
He put his tail between his legs

دمش را روی کولش گذشت و رفت

Domash ra rooye koolash gozasht va raft
To kid oneself

دل خود را خوش کردن

Del khod ra khosh kardan
I have a premonition

دلم راه نمی‌‌دهد

Delam raah nemi dahad
I have a hunch that it will work out

دلم راه می‌‌دهد

Delam raah mi dahad
To tread on someone's corns

پا رو دم کسی‌ گذاشتن

Pa ro dom kesi gozashtan
Telltale evidence

دم خروس

Dom khoroos
too much sweetness cloys

شیرینی‌ زیاد دل را می‌‌زند

Shirini ziyad del ra mi zanad
To feel on top of the world

با دم خود گردو شکستن

Ba dom khod gerdoo shekastan
My heart sank

دلم هرّی ریخت پایین

Delam horri rikht payeen
To vent one's grievances

دل خود را خالی‌ کردن

Del khod ra khaali kardan
To bottle up one's anger

خشم خود را در دل نگاه داشتن

Khashm khod ra dar del negah dashtan
He is full of life

مرد دل زنده‌ای است

Mard del zendeh ei ast
To fall head over heels in love

یک دل نه صد دل عاشق شدن

Yek del na sad del aashegh shodan
To have a heart to heart talk

دل دادن و قلوه گرفتن

Del dadan va gholveh gereftan
It made me sick

دلم را به هم زد

Delam ra be ham zad
A heart - rending sight

منظره دلخراش

Manzareh delkharash
Love is blind

کار کار دل است

Kar kar del ast
The feeling is mutual

دل به دل راه دارد

Del be del rah darad
I didn't have the heart to punish him

دلم نیامد تنبیهش کنم

Delam nayamad tanbihash konam
She is on pins and needles

دلش شور می‌‌زند

Delash shoor mi zanad
To take the plunge

دل به دریا زدن

Del be darya zadan
To excite someone's envy

حسادت کسی‌ را تحریک کردن

Hasadat kesi ra tahrik kardan
To cherish a hope

آرزوئی در دل داشتن

Aarezooei dar del dashtan
To vent one's anger on someone

دق دلی‌ از کسی‌ در آوردن

Degh deli az kasi dar avardan
To die of grief

دق کردن

Degh kardan
He is acknowledged by friend and foe

دوست و دشمن او را قبول دارند

Doost va doshman oo ra ghabool darand
He deliberately got himself killed

او دستی‌ دستی‌ خودش را به کشتن داد

Ou dasti dasti khodash ra be koshtan dad
To fershen up

دست و صورتی‌ صفا دادن

Dast va soorati safa dadan
It is on the agenda

در دستور جلسه است

Dar dastoor jalaseh ast
Well done

دست خوش

Dast khosh
I take my hat off to you

بابا دست مریزاد

Baba dast marizad
To gang up

دست به یکی‌ شدن

Dast be yeki shodan
This is your pigeon

این کار دست شما را می‌‌بوسد

In kaar dast shoma ra mi boosad
I did it single - handed

دست تنها آن را انجام دادم

Dast tanha an ra anjam dadam
By sheer accident

دست بر قضا

Dast bar gheza
Don't aggravate my grief

دست به دلم نگذار

Dast be delam nagzaar
He came back with long faces

دست از پا دراز تر بر گشت

Dast az pa deaz tar bar gasht
To bluff someone

به کسی‌ یک دستی‌ زدن

Be kasi yek dasti zadan
He has an itching palm

دستش کٔج است

Dastash kaj ast
I have a shrewd idea of his charactor

اخلاقش خوب دستم آمده

Akhlaaghash khoob dastam amdeh
It is a pity that my hands are tied

حیف که دستم باز نیست

Heif ke dastam baaz nist
To stand by with folded arms

دست روی دست گذاشتن

Dast rooye dast gozashtan
The people have got on him

مردم دستش را خوانده اند

Mardom dastash ra khaandehand
To bluff someone

به کسی‌ یک دستی‌ زدن

Be kasi yek dasti zadan
He returned the money intact

پول را دست نخورده پس داد

Pool ra dast nakhordeh pas dad
To dilly - dally

این دست و اون دست کردن

In dast va oon dast kardan
The oppressor will duly oppressed

دست بالای دست بسیار است

Dast balaye dast besyar ast
To overestimate

دست بالا گرفتن

Dast baala gereftan
To underestimate

دست کم گرفتن

Dast kam gereftan
To implicate someone

دست و پای کسی‌ را تو پوست گردو گذاشتن

Dast va paye kesi ra to poost gerdoo gozashtan
He is pulling my leg / He is teasing me

برام دست گرفته / دستم انداخته

Baram dast gerefteh / dastam andakhteh
To send someone packing

کسی‌ را دست به سر کردن

Kesi ra dast be sar kardan
The accounts have been tampered with

کسی‌ تو حسابها دست برده

Kesi to hesaabha dast bordeh
I ducked my head

سرم را دزدیدم

Saram ra dozdidam
To steal a glance

دزدکی نگاه کردن

Dozdaki negaah kardan
A blatant lie

دروغ شاخدار

Dorough shakhdar
To strain at a gnat and swallow the camel

از سوراخ سوزن ردّ شدن و از دروازه ردّ نشدن

Az soorakh soozan rad shodan va az darvaazeh rad nashodan
To do up one's room

اتاق خود را مرتب کردن

Otagh khod ra moratab kardan
It doesn't add up

درست در نمی‌‌آید

Dorost dar nemi aayad
Ten o'clock sharp

درست سر ساعت ده

Dorost sare saat dah
He was looking through the crack in the door

داشت از لای درز در نگاه می‌‌کرد

Dasht az lay darz dar negah mi kard
It has leaked

مطلب درز کرده است

Matlab darz kardeh ast
To fly into a rage

از کوره در رفتن

Az kooreh dar raftan
I have sprained my ankle

پایم در رفته است

Paayam dar rafteh ast
She was in labour for five hours

پنج ساعت درد زایمان کشید

Panj saat dard zaayeman keshid
To release from the customs

از گمرک ترخیص کردن

Az gomrok tarkhis kardan
He took it out on me

دق دلش را سر من در آورد

Degh delash ra sar man dar avard
It doesn't concern me

به من دخلی ندارد

Be man dakhli nadarad
he has pipe dreams

او آرزوهای دور و درازی دارد

Ou aarezoohay door va deraazi darad
The fellow became a minister through an odd combination of circumstances

دری به تخته خورد تا یارو وزیر شد

Dari be takhteh khord ta yaroo vazir shod
She is a bereaved mother

مادری داغ دار است

Madari dagh daar ast
Touch wood,he is quite well off

ماشا الله خوب پولدار است

Maasha allah khoob pooldar ast
They branded him as a traitor

داغ خیانت بر پیشانی او زدند

Daagh khiyanat bar pishaani ou zadand
To open someone's wound

داغ کسی‌ را تازه کردن

Daagh kesi ra tazeh kardan
They were branding the cows

گاو‌ها را داغ می‌‌کردند

Gaav haa ra daagh mi kardand
He is quite straight with me

با من ندار است

Ba man nadaaar ast
He lost his all

دار و ندارش را از دست داد

Daar va nadaarash ra az dast dad
The world is the place of reckoning

دنیا دار مکافات است

Donya daar mokaafat ast
The feeling is mutual

دل به دل راه دارد

Del be del rah darad
To nurse a grudge against someone

کینه کسی‌ را به دل گرفتن

Kineh kesi ra be del gereftan
To bark up the wrong tree

سوراخ دعا را گم کردن

Soorakh doaa ra gom kardan
United we stand, divided we fall

یک دست صدا ندارد

Yek dast seda nadarad
Unity is strength

یک دست صدا ندارد

Yek dast seda nadarad
Th estory passed into oblivion

داستان به فراموشی سپرده شد

Dastan be faramooshi sepordeh shod
No one shows him any gratitude

دستش نمک ندارد

Dastash namak nadarad
The oppressor will duly be oppressed

دست بالای دست بسیار است

Dast baalaye dast besyar ast
To overestimate

دست بالا گرفتن

Dast baala gereftan
To underestimate

دست کم گرفتن

Dast kam gereftan
It is a pity that my hands are tied

حیف که دستم باز نیست

Heif ke dastam baaz nist
To wash one's hands of one's life

دست از جان شستن

Dast az jan shostan
To come to blows

دست به یقه شدن

Dast be yagheh shodan
He is teasing me

برایم دست گرفته - دستم انداخته

Barayam dast gerfteh - dastam andakhteh
The accounts have been tampered with

کسی‌ تو حساب‌ها دست برده است

Kesi to hasaab ha dast bordeh ast
To seduce a girl

ناموس دختری را دزدیدن

Namoos dokhtari ra dozdidan
I ducked my head

سرم را دزدیدم

Saram ra dozdidam
He stole into the room

دزدکی وارد اتاق شد

Dozdaki vaared otagh shod
Alas...

دریغا که

Darighaa ke...
Don't withhold your help from us

کمک خود را از ما دریغ نکنید

Komak khod ra az ma darigh nakonid
A white lie

دروغ مصلحت آمیز

Doroogh maslahat amiz
A blatant lie

دروغ شاخدار

Doroogh shakhdar
To strain at gnats and swallow the camels

از سوراخ سوزن ردّ شدن و از دروازه ردّ نشدن

Az soorakh soozan rd shodan va az darvaazeh rad nashodan
Through the crack in the door

از لای درز در

Az laay darz dar
He took it out on me

دق دلش را سر من در آورد

Degh delash ra sar man dar avard
It slipped my tongue

از دهنم در رفت

Az dahnam dar raft
To go back on a deal

دبّه در آوردن(دبّه کردن)

Dabeh dar avardan(Dabeh kardan)
More Catholic than Pope

دایه مهربان تر از مادر

Dayeh mehraban tar az madar
To go Dutch

سهم خود را دانگی پرداخت کردن

Sahm khod ra daangi pardakht kardan
To fan the flame of sedition

آتش فتنه را دامن زدن

Atash fetneh ra daaman zadan
The bereaved mother

مادر داغدیده

Maadar daghdideh
To open someone's wound

داغ کسی‌ را تازه کردن

Dagh kesi ra tazeh kardan
They were branding the cows

گاو‌ها را داغ می‌‌ کردند

Gaav ha ra dagh mi kardand
He is quite straight with me

با من ندار است

Ba man nadar ast
The world is the place of reckoning

دنیا دار مکافات است

دنیا دار مکافات است
Heaven help him this time

این دفعه خدا به داداش برسد

In dafeh khoda be dadash beresad
She had little happiness in life

از زندگی‌ خیری ندید

Az zendegi kheiri nadid
He fancies himself as a poet

به خیال خودش شاعر است

Be khiyal khodash shaaer ast
He was seeing red

خون جلوی چشمش را گرفته بود

Khoon joloye cheshmash ra gerefteh bood
He sells it at an extortionate price

به قیمت خون پدرش می‌‌فروشد

Be gheimat khoon pedarash mi forooshad
He is a self-made man

او مرد خود ساخته‌ای است

Oo mard khod saakhteh ei ast
To keep body and soul together

بخور و نمیر زندگی‌ کردن

Bekhor va namir zendegi kardan
There is no ceremony between us

با هم خودمانی هستیم

Ba ham khodemani hastim
Willy- nilly

خواه نا خواه

Khah naa khah
His deeds fail to square with his words

عملش با حرفش نمی‌‌خواند

Amalash ba harfash nemi khanad
Take it or leave it

می‌ خواهی‌ بخواه نمی‌‌خواهی‌ نخواه

Mi khahi bkhah nemi khahi nakhah
He is no end of a liar

تا بخواهی دروغگو است

Ta bekhahi dorooghgoo ast
It is six of one and half a dozon of the other

چه علی‌ خواجه و چه خواجه علی‌

Che ali khaajeh va che khaajeh ali
He fiddles while Rome burns

دنیا را آب ببرد او را خواب می‌‌برد

Donya ra aab bebarad oo ra khaab mi barad
She day-dreams for hours

ساعتها در خواب و خیال سیر می‌‌کند

Saatha dar khaab va khiyal seir mi konad
A cosy secluded spot

جای دنج و خلوت

Jaye denj va khalvat
To nip in the bud

در نطفه خفه کردن

Dar notfeh khafeh kardan
He is a twister

آدم هفت خطی‌ است

Aadam haft khati ast
You mark my words

این خط و این هم نشان

In khat va in ham neshan
I was stunned

خشکم زد

Khoshkam zad
To split hairs

متّه به خشخاش گذاشتن

Matteh be khashkhaash gozashtan
A mere kiss

بوسه‌ خشک و خالی‌

Booseh khoshk va khaali
A bare "thank you"

یک تشکر خشک و خالی‌

Yek tashakkor khoshk va khaali
In such circumstances saints and sinners suffer alike

در این چنین وضعیتی خشک و تر با هم می‌‌سوزند

Dar in chenin vazeiyati khoshk va tar ba ham mi soozand
To make both ends meet

خرج و دخل کردن

Khrj va dakhl kardan
To spend money like water

مثل ریگ خرج کردن

Masl rig kharj kardan
Inclusive of all expenses

خرج در رفته

Kharj Dar rafteh
You have made your bed,now lie in it

خربزه خوردی پای لرزش هم بشین

Kharbozeh khordi paye larzesh ham beshin
He eats like a horse

مثل خر می‌خورد

Mesl khar mikhorad
He wants to have his cake and eat it

هم خدا را می‌خواهد هم خرما را

Ham khoda ra mikhahad ham khorma ra
He is loaded

آدم خر پولی‌ است

Aadam khar pooli ast
It was a real bear garden

خر تو الاغ عجیبی‌ بود

Khar to olaagh ajibi bood
Some do the donkey work while others get the plum

کار کردن خر و خوردن یابو

Kar kardan khar va khordan yaaboo
A crass mistake

اشتباه خرکی

Eshtebah Kharaki
To play the fool

خود را به خریت زدن

Khod ra be khariyat zadan
To do the donkey work

خر حمّالی کردن

Khar hammali kardan
It was providential that

خدائی بود که

Khodaee bood keh
Shame on you

خجالت بکش؛ خجالت دارد

Khajaalat bekesh; khejaalat darad
More power to your elbow

خدا قوت

Khoda ghovat
Please donot embarass me

خواهش می‌کنم خجالتم ندهید

Khaahesh mikonam khejaalatam nadahid
To hoodwink someone

کسی‌ را خام کردن

Kesi ra khaam kardan
What a futile idea

زهی خیال باطل

Zehi Khiyal Baatel
To clean someone out

جیب کسی‌ را خالی‌ کردن

Jib kesi ra khaali kardan
An intimate party

محفل خالی‌ از اغیار

Mahfel khaali az aghyaar
Empty promise

وعده تو خالی‌

Vadeh too khaali
To beat a tattoo

خال کوبیدن

Khaal koobidan
To burn to the ground

سوزاندن و با خاک یکسان کردن

Soozaandan va ba khaak yeksaan kardan
What on earth shall I do now

حالا چه خاکی به سرم بریزم

Haala che khaaki be saram berizam
I will commit it to my memory

به خاطر خواهم سپرد

Be khaater khaaham sepord
You can rest assured

خاطرتان جمع‌ باشد

Khaateretaan jamea bashad
For Heaven's sake

برای خاطر خدا

Baraye khaater khoda
For God's sake

برای خاطر خدا

Baraye khaater khoda
It had become a thorn in their side

خار چشم آنها شده بود

Khaar chashm aanha shodeh bood
It is a shame that he became an addict

حیف از او که معتاد شد

Heif az oo keh motaad shod
Time hangs heavily on my hands

از زور بیکاری حوصله‌ام سر رفته

Az zoor bikaari howsele am sar rafteh
I am not in the mood

حوصله‌اش را ندارم

Howseleh ash ra nadaram
He is in a brown study

حواسش در عالم دیگری است

Havasash dar aalam digari ast
To leave someone holding the baby

دست کسی‌ را تو حنا گذاشتن

Dast kesi ra to hanaa gozashtan
He cuts no ice

حنایش رنگی‌ ندارد

Hanaayash rangi nadarad
Fine words butter no parsnips

با حلوا حلوا گفتن دهان شیرین نمی‌‌شود

Ba halva halva goftan dahaan shirin nemi shavad
Money speaks

پول حلال مشکلات است

Pool hallal moshkelaat ast
War is not exactly a picnic

تو دعوا حلوا خیرات نمی‌‌کنند

To davaa halva kheiraat nemi konanad
I owe him a debt of gratitude

حق به گردنم دارد

Hagh be gardanam darad
To pay hush money

حق السکوت پرداختن

Hagh olsokoot pardakhtan
In custody

تحت الحفظ

Taht alhefz
Presence of mind isa great asset to politicians

برای سیاست مداران حضور ذهن سرمایه بزرگی‌ است

Baraye siasat madaran hozoor zehn sarmayeh bozorgi ast
Frankness is his greatest virtue

صراحت لهجه بزرگترین حسنش است

Seraahat lahjeh bozorgtarin hosnash ast
The beauty of this letter is that...

حسن این نامه این است که...

Hosn in naameh in ast ke...
To cook the books

حساب سازی کردن

Hasaab sazi kardan
To look enviously/longingly/covetously at something

به دیده حسرت به چیزی نگاه کردن

Be dideh hasrat be chizi negaah kardan
He is a decent fellow

آدم حسابی‌ است

Aadam hesabi ast
To bring someone to account

از کسی‌ حساب کشیدن

Az kesi hesaab keshidan
He is a habitual defaulter

آدم بد حسابی‌ است

Aadam bad hesaabi ast
Don't count on him

روی او حساب نکنید

Roye oo hesaab nakonid
He is unpredictable

کارش حساب و کتابی ندارد

Kaaresh hesab va ketaabi nadarad
My hand is numbed with cold

دستم از سرما بی‌ حس شده

Dastam az sarma bi hes shode
His words donot accord with his deeds

حرفش با عملش دو تا است

Harfash ba amalash do ta ast
It is unmitigated nonsense

این هم از اون حرفها است

In ham az oon harfha ast
He wants to put me off with fine words

می‌ خواهد با حرف مرا از سر باز کند

Mi khahad ba harf mara az sar baaz konad
It is all hot air

همه‌اش حرف است

Hame ash harf ast
He simply can't keep a secret

حرف در دهانش بند نمی‌‌شود

Harf dar dahaanash band nemi shavad
His honesty is beyond question

در درستی‌ او حرفی‌ نیست

Dar dorosti ou harfi nist
With bated breath

در حالی‌ که نفس در سینه حبس بود

Dar hali keh nafas dar sineh habs bood
The ill - gotten gains

مال حرام

Maal haraam
The permissible and the forbidden

حلال و حرام

Halaal va haraam
To exceed one's limits

از حد خود تجاوز کردن

Az had khod tajavoz kardan
He was blinded by his lust for position and rank

حبّ جاه و مقام کورش کرده بود

Hob jaah va maghaam koorash kardeh bood
Imprisonment with hard labor

حبس با اعمال شاقه

Habs ba aemaal shaagheh
To spell it out for someone

نکته‌ای را به کسی‌ حالی‌ کردن

Nokte ei ra be kesi haali kardan
To laugh and laugh

حالا نخند کی‌ بخند

Haala nakhand kei bekhand
We won't be through for a ling time

حالا حالا کار داریم

Haala haala kaar darim

Haala haala kaar darim
We won't be through for a long time

حالا حالا کار داریم

There are only two alternatives

از دو حال خارج نیست

Az do haal kharej nist
Lucky you; Good for you

خوش به حالت

Khosh be haalat
he doesn't know what is burning inside me

از حال دل من خبر ندارد

Az haal del man khabar nadrad
He has a retentive memory

حافظه قوی دارد

Haafezeh ghavi darad
To ask after someone

جویای حال کسی‌ شدن

Jooyaye haal kesi shodan
To call the rolls

حاضر غایب کردن

Haazer ghayeb kardan
What do westand to gain

ما را چه حاصل

Maa ra che haasel
It is non of my business

به من چه

Be man che
So what!

خوب که چی‌

Khob ke chi
To be generous with other people's money

حاتم بخشی کردن

Haatam Bakhshi kardan
Now this makes sense

حالا این شد یه چیزی

Haala in shod ye chizi
Whether you like it or not

چه بخواهی چه نخواهی

Che bekhahi che nakhaahi
How nice! How wonderful

چه خوب، چه عالی‌

Che khoob, che aali
You are embarrassing me

چوبکاری می‌‌فرمائید

Choobkaari mi farmaeed
Unquestioning obedience

اطاعت بی‌ چون و چرا

Etaat bi choon va chera
To trail (shadow) someone

زاغ سیاه کسی‌ را چوب زدن

Zaagh siyah kesi ra choob zadan
To put a spoke in someone's wheel

چوب لای چرخ کسی‌ گذاشتن

Choob lay chrkh kesi gozashtan
I burned my finger

چوبش را خوردم

Choobash ra khordam
it gives me the creeps

از آن چندشم می‌‌شود

Az an chendesham mi shavad
He was going like a shot

چنان می‌‌رفت که باد به گردش نمی‌‌رسید

Chenan mi raft ke bad be gardesh nemi resid
In the debth of winter

چله زمستان

Cheleh zemestan
This sort of money is peanuts to him

این پولها برایش چندر غاز است

In poolha barayash chender ghaaz ast
He shot his bolt

چنته‌اش خالی‌ شد

Chante ash khali shod
A post - dated cheque

چک مدت دار

Chek modat daar
A dud cheque

چک بی‌ محل

Chek bi mahal
I didn't sleep a wink

خواب به چشمم نیامد

Khab be chashmam nayamad
She grudges us our happiness

چشم ندارد خوشبختی‌ ما را ببیند

Chashm nadarad khoshbakhti maa ra bebinad
It is a thorn in his flesh

مثل خاری در چشم اوست

mesl khari dar chashm oost
The moment I set eyes on you

از آن‌ دم که چشمم به تو افتاد

Az aan dam ke cheshmam be to oftaad
To be snooty

پشت چشم نازک کردن

Posht cheshm nazok kardan
He is above such insinuations

این وصله‌ها به او نمی‌‌چسبد

In vasleh ha be oo nemi chasbad
I felt like a ziss

چرتم برد

Chortam bord
The advantages outwigh the disadvantages

محاسنش به معایبش می‌‌چربد

Mahaasenash be maayebash mi charbad
He has a glib tongue

زبان چرب و نرمی دارد

Zaban charb va narmi darad
An air pocket

چاه هوایی

Chaah hvaee
He has got out of the wrong side of the bed this morning

امروز از دنده چپ از خواب بلند شده

Emrooz az dandeh chap az khaab boland shodeh
He was spending money right, left and centre

چپ و راست پول خرج می‌‌کرد

Chap va raast pool kharj mi kard
Women's dreams go by contraries

خواب زن چپ است

Khaab zan chap ast
He is cross - eyed

چشمش چپ است

Cheshmash chap ast
Don't sidetrack the issue

خودت را به کوچه‌ علی‌ چپ نزن

Khodat ra be koocheh ali chap nazan
It is like a bottomless pit

مثل چاه ویل است

Mesl chaah veil ast
Plots recoil upon the plotters

چاه کن همیشه در ته چاه است

Chaah kan hamisheh dar tah chaah ast
To be a chatterbox

چانه درازی کردن

Chaaneh deraazi kardan
To fall from the frying pan into the fire

از چاله به چاه افتادن

Az chaleh be chaah oftaadan
Buzz off; Beat it

بزن به چاک جاده(جدّه)

Bezan be chaak jaddeh(jdeh)
There was not a peep out of him

جیکش در نیامد؛ جیک نزد

Jikash dar nayamad; jik nazad
To take French Leave

جیم شدن

Jim shodan
To anticipate a rake - off from something

برای کاری جیب دوختن

Baraye kari jib dookhtan
Good riddance

به جهنّم که رفت

Be jahannam ke raft
It is a hell of a lot

قیمت آن‌ سر به جهنّم می‌‌زند

Gheimat aan sar be jahannam mi zanad
Where the hell have you been

به کدام جهنمی رفته بودی

Be kodaam jahanami rafteh bodi
For no rhme or reason

بیخود و بی‌ جهت

Bikhod va bi jahat
It was a hell of a place

جهنّم درّه‌ای بود

Jahannam darreh ei bood
The four cardinal points

چهار جهت اصلی‌

Chahar jahat asli
Don't fret, fuss and fume over trifles

سر چیزهای کوچک این قدر جوش نزن و خودت رو نخور

Sar chizhaye koochak in ghadr joosh nazan va khodet ro nakhor
Of all sorts

جور به جور

Joor be joor
He was quite non-commital

جواب درستی‌ نداد؛ نه گفت ها، نه گفت نه

Javaab dorosti nadad; na goft haa, na goft na
She turned down all her suitors

تمام خواستگار‌هایش را جواب کرد

Tamam khasegar hayash ra javab kard
The doctors gave him up

پزشکان او را جواب کردند

Pezeshkan oo ra javaab kardand
This cloth doesnot shrink in the wash

این پارچه در آب جمع نمی‌‌شود

In parcheh dar aab jm nemi shavad
Tehran is a bustling city

تهران شهر پر جنب و جوشی است

Tehran shahr por jonb va jooshi ast
To do as the Romans do

همرنگ جماعت شدن

Hamrang Jamaat shodan
He is endowed with good looks and moral excellence

او دارای جمال و کمال است

Oo daraye jamaal va kamaal ast
Her black hair accentuates the whiteness of her skin

گیسو ی سیاهش به پوست سفیدش جلوه خاصی‌ می‌‌دهد

Gisoo y siahash be poost sefidash jelveh khassi mi dahad
I'll put on weight if I let myself go

اگر جلوی خودم را نگیرم چاق می‌‌شوم

Agar joloye khodam ra nagiram chagh mi shavam
Such extrvagant spending must be checked

باید جلوی این ولخرجی را گرفت

Bayad joloye in velkharji ra gereft
It will expedite our work

کارمان را جلو خواهد انداخت

Kareman ra jolo khahad andakht
To work someone up

تو جلد کسی‌ رفتن

To jeld kesi raftan
These gloves do not make a pair

این دستکش‌ها جفت نیستند

In dastkesh ha joft nistand
To have anarrow escape

از مهلکه جستن

Az mahleke jastan
To swim against the current

بر خلاف جریان آب شنا کردن

Bar khalaf jarayan aab shena kardan
I am in the dark

در جریان نیستم

Dar jarayan nistam
He ios not up to it

جربزه‌اش را ندارد

Jorbozeh ash ra nadarad
I am not kiding

شوخی‌ نمی‌‌کنم، جدی میگم

Shookhi nemi konam, jeddi migam
Let's talk turkey

تعارف را کنار بگذاریم

Taarof ra kener bogzaarim
To be prude

جا نماز آب کشیدن

Ja namaz ab keshidan
A capricious heart

دل هر جایی

Del har jaei
A promiscuous womman

زن هر جائی

Zan har jaei
Bosom friend

دوست جان جانی

Doost jaan jani
The salubrious bracing air of spring

هوای جان پرور بهار

Havaye jaan parvar bahaar
To do something wholeheartedly

کاری را با دلم و جان انجام دادن

Kari ra ba del va jaan anjam dadan
To be mean and stingy

جان به عزرائیل ندادن

Jaan be ezraaeil nadadan
The regulation in force

مقررات جاری

Moghararat jaari
He scaped by the skin of his teeth

به زحمت جان به در برد

Be zahmat jan be dar bord
To cut the ground from under someone's feet

زیر پای کسی‌ را جارو کردن

Zir paye kesi ra jaroo kardan
He gave him a whale of a beating

تا آنجا که می‌‌خورد زدش

Ta anja ke mi khord zadesh
He was killed on the spot

جا با جا کشته شد

Ja ba ja koshteh shod
He is so rich that he wouldn't miss a million Tomans

آنقدر پولدار است که یک میلیون تومن به جایش بر نمی‌خورد

Anghadr pooldar ast ke yek million toman be jayash bar nemikhorad
Our efforts came to nothing

زحمت ما به جائی‌ نرسید

Zahmat ma be jaee naresid
I sign for my brother

من جای برادرم امضا می‌‌کنم

Man jaye baradaram emza mi konam
There is no cause for concern

جای نگرانی نیست

Jaye negarani nist
To sell for a song

به ثمن بخس فروختن

Be sman bakhs forookhtan
It whets one's appetite

اشتهای انسان را تیز می‌‌کند

Eshtehai ensan ra tiz mi konad
I was stung for a fiver

پنج دلار تیغم زد

Panj dolar tigham zad
To be scraping the bottom

به ته دیگ رسیدن

Be tah dig residan
Some people labour under the illusion that

برای بعضی‌ این توهم پیش آمده است که

Baraye bazi in tavahom pish amdeh ast ke
He played ducks and drakes with his wealth

ثروتش را به باد داد

Servatash ra be bad dad
The youngest and the pet child

ته تغاری

Tah taghari
An empty threat

توپ خالی‌

Toop khali
In the light of present circumstances

با توجه به اوضاع کنونی

Ba tavajoh be owza konooni
She hooked a rich husband

شوهر پولداری به تور زد

Showhar pooldari be toor zad
He took no heed of my warning

به اخطار من توجهی‌ نکرد

Be ekhtar man tavajohi nakard
To make hay while the sun shines

تا تنور گرم است نان پختن

Ta tanoor garm ast naan pokhtan
I have outgrown my suits

لباسهایم برایم تنگ شده

Lebashayam barayam tang shodeh
It won't be the trick

برای فاطی تنبان نمی‌‌شود

Baraye fati tonban nemi shavad
Come along and keep me company

با من بیا تا تنها نباشم

Ba man bia ta tanha nabasham
To put up a bold front

خود را از تک و تا نینداختن

Khod ra az tak va ta nayandakhtan
T am fed up to the back teeth

دیگر به تنگ آمده ام

Digar be tang amadeh am
A pungent smell

بوی تند و تیز

Booye tond va tiz
To put one's shoulder to the wheel

تن‌ به کار دادن

Tan be kar dadan
He is a full - fledged author

نویسنده تمام عیاری است

Nevisandeh tamam ayari ast
It will prove to be to your disadvantage

به ضررت تمام خواهد شد

Be zararet tamam khahad shod
At cost price

به قیمت تمام شده

Be gheimat tamam shodeh
It is business and pleasure combined

هم فال است و هم تماشا

Ham fal ast va ham tamasha
He expired at midnight

نیمه شب تمام کرد

Nimeh shab tamam kard
To sponge on someone

کسی‌ را تلکه کردن

Kesi ra talakeh kardan
To frame someone

برای کسی‌ تکه گرفتن

Baraye kasi tekeh gereftan
Nothing hurts like the truth

حقیقت تلخ است

Haghighat talkh ast
It was a bitter experience

تجربه تلخی‌ بود

Tajrobeh talkhi bood
He is a sourpuss

آدم تلخی‌ است

Aadam talkhi ast
Acrimonious words

کلمات تلخ و نیشدار

Kalamat talhk va nishdar
To be left in the air

بلا تکلیف ماندن

Bela taklif mandan
To shake down mulberries from the tree

از درخت توت تکاندن

Az derakht toot tekandan
To go it alone

تک روی کردن

Tak ravi kardan
Few and far between

تک و توکی

Tak va tooki
Fraud does not pay

تقلب عاقبت ندارد

Taghallob aaghebat nadara
No one is to blame

تقصیر کسی‌ نیست

Taghsir kesi nist
As preordained by fate

به حکم تقدیر

Be hokm taghdir
Shaky, precarious, rickety

تق و لق

Tagh va lagh
All work and no play

کار بدون تفریح

Kar bedoon tafrih
The policy of "Divide and Rule"

سیاست تفرقه بنداز و حکومت کن

Siyasat tafragheh bendaaz va hokoomat kon
It will boomerang

تًف سر بالاست

Tof sar baalast
Blast(damn) this life

تًف به این زندگی‌

Tof be in Zendegi
To be rigidly biased

تعصب خشک داشتن

Tassob khoshk dashtan
Fine words butter no parsnips

از تعارف کم کن و بر مبلغ افزا

Az taarof kam kon va bar mablagh afza
Please don't stand on ceremony

خواهش می‌‌کنم تعارف نکنید

Khahesh mi konam Taarof nakonid
There is no need for ceremony between us

بین ما تعارف لزومی ندارد

Bein ma Taarof lozoomi nadarad
An insicere offer or gesture

تعارف شاه عبدل العظیمی

Taarof shah aebdol alazimi
In practice,occupation means possession

در عمل اشغال یعنی‌ تصرّف

Dar amal eshghal yani tasarrof
To stage political demonstrations

تظاهرات سیاسی بر پا کردن

Tazahorat siaisi bar pa kardan
The house is for show rather than comfort

این خانه بیشتر جنبه تظاهر دارد تا راحتی‌

In khaneh bishtar janbeh tazahor darad ta raahati
He likes to show off

اهل تظاهر است

Ahl tazahor ast
His liberalism is merely a pose

آزاد منشی او تظاهری بیش نیست

Azad maneshi ou tazahori bish nist
He happens to be very selfish indeed

خیلی‌ خود خواه تشریف دارند

Kheili khod khaah tashrif darand
Without alteration and amendment

بدون دخل و تصرّف

Bedone dakhl va tasarrof
To snap at someone

به کسی‌ تشر زدن

Be kesi tashar zadan
He always gives in to his wife

همیشه تسلیم زنش است

Hamisheh taslim zanash ast
To turn green with envy

از حسد ترکیدن

Az hasad terkidan
Fresh as a daisy

ترگل ورگل

Targol vargol
He has no will on his own

از خود اراده‌ای ندارد

Az khod eradeh ei nadarad
He is very pretentious

ادعایش زیاد است

Edeayash ziyad ast
He lays claimto learning

ادعای فضل و دانش می‌‌کند

Edeaye fazl va danesh mi konad
There is nothing to be afarid of in driving

رانندگی‌ که ترس ندارد

Ranandegi keh tars nadarad
He shed his fears

ترسش ریخت

Tarsash rikht
He had a very crude features

قیافه نتراشیده نخراشیده‌ای داشت

Ghiafeh natarashideh nakharashideh ei dasht
Fresh horse

اسب تازه نفس

Asb tazeh nafas
To be as fresh as a daisy

تر و تازه بودن

Tar va tazeh boodan
They escaped under the cover of darkness

در تاریکی شب فرار کردند

Dar taariki shab faraar kardand
To succeed to the throne

به تخت و تاج رسیدن

Be takht va taaj residan
It will be to your own credit.

تاجی‌ است که به سر خودت میزنی

Taaji ast keh be sar khodat mizni
This young man canèt wait to get married.

این جوان برای ازدواج بی‌ تابی می‌کند

In javaan baraye ezdevaj bi taabi mikonad
The baby is restless

بچه بی‌تابی می‌کند

Bacheh bitabi mikonad
Till Doomsday

تا قیام قیامت

Ta ghiam ghiamat
He gave him a whale of a beating

تا می‌‌خورد زدش

Ta mi khord zadesh
He gave me a raw deal

با من خوب تا نکرد

Ba man khoob ta nakard
That should teach you a lesson

تا تو باشی‌ از این غلط‌ ها نکنی‌

Ta to bashi az in ghalat ha nakoni
He was in water waist deep

تا کمر در آب بود

Ta kamar dar aab bood
He drank himself to death

آنقدر مشروب خورد تا مرد

Aanghadr mashroob khord ta moord
There are painters and painters

نقاش داریم تا نقاش

Naghaash darim ta naghaash
Third time lucky

تا سه‌ نشه بازی نشه

Ta seh nsheh baazi nashe
To be prepared to take the consequences

پیه کاری را به تن‌ مالیدن

Pih kaari ra be tn maalidan
Things are'nt what they used to be

آن‌ سبو بشکست و آن‌ پیمانه ریخت

Aan saboo beshkast va aan peimaaneh rikht
His sands are running out

پیمانه عمرش پر شده

Peimaneh oomrash por shodeh
Keep it under your hat

پیش خودت بماند - به کسی‌ نگو

Pish khodat bemaanad - be kesi nagoo
Much too conspicuous

مثل گاو پیشانی سفید

Mesl gaav pishani sefid
She has now latched on to another man

حالا به مرد دیگری بند کرده است

Haala be mard digari band kardeh ast
Money burns a hole in his pocket

پول تو جیبش بند نمی‌‌شود

Pool to jibash band nemi shavad
Why do you pick on me

چرا به من بند کرده ای

Chera be man band kardeh ei
the sea is not in sight

دریا پیدا نیست

Darya peida nist
He was doubled up with pain

از شدت درد به خود می‌‌پیچید

Az sheddat dard be khod mi pichid
Our business has become tangled up

کارمان پیچ خورده است

Kareman pich khoordeh ast
Unrelenting efforts

کوشش‌های پیگیر

Kooshesh haye peigir
Get off your high horse

پیاده شو با هم برویم

Piadeh shoo ba ham beravim
It's an hour walk

پیاده یک ساعت راه است

Piadeh yek saat rah ast
A paper tiger

پهلوان پنبه

Pahlevan panbeh
Money doesnot grow on trees

پول که علف ‌خرس نیست

Pool keh aalaf khers nist
To turn into cash

به پول نزدیک کردن

Be pool nazdik kardan
He has no brains

کله‌اش پوک است

Kalehash pook ast
He is thick - skinned

آدم پوست کلفتی‌ است

Aadam poost kolofti ast
An ass in the guise of a lion

خر در پوست شیر

Khar dar poost shir
Sardonic Smile

پوزخند

Pooz khand
It drew blank

پوچ در آمد

Pooch dar amad
Empty promises

وعده‌های پوچ

Vadeh haye pooch
Ravishingly beautiful

مثل پنجه آفتاب

Mesl panjeh aaftaab
To begin to take heed

پنبه از گوش بیرون کشیدن

Panbeh az goosh biroun keshidan
Everything we had done,was undone

هر چه رشته بودیم پنبه شد

Har che reshteh boodim panbeh shod
Under the protection of law

در پناه قانون

Dar panaah ghanoun
Softly softly catchy monkey

با پنبه سر بریدن

Ba panbeh sar boridan
He no longer carries any weight

پشمش ریخته است

Pashmsh rikhteh ast
Tha's for the birds

چه کشکی‌ چه پشمی

Cheh kashki cheh pashmi
He is a chain smoker

پشت سر هم سیگار می‌‌کشد

Posht sar ham sigar mi keshad
I have had more than I can stomach

برای هفت پشتم بس است

Baraye haft poshtam bas ast
For generations

پشت در پشت

Posht dar posht
o stabsomeone in the back

از پشت به کسی‌ خنجر زدن

Az posht be kasi khanjar zadan
To betray someone

به کسی‌ پشت پا زدن

Be kasi posht pa zadan
To quibble and equivocate

پشت هم اندازی کردن

Posht ham andazi kardan
she has faded a good deal

آن‌ خانم خیلی‌ پژمرده شده است

Aan khaanom kheili pazhmordeh shodeh ast
The plate is chipped

لبه بشقاب پریده است

Labeh boshghab parideh ast
To show off

پز دادن

Poz dadan
To brag and boast

پز دادن

Poz dadan
He had a narrow escape

خطر از سرش پرید

Khatar az sarash parid
He is an open book to me

پرونده اش پیش من است

Parvandeh ash pish man ast
To nurse a grudge against against someone

کینه کسی‌ را در دل پروراندن

Kineh kesi ra dar dal parvarandan
His house is in an outlandish place

منزلش در جای پرتی است

Manzelash dar jaye parti ast
I am yearning for her

دلم در هوایش پر می‌‌زند

Delam dar havaayash paar mi zanad
I had a close shave

زیر چشمم خورد

Zir cheshmam khord
For generations

پدر در پدر

Pedar dar pedar
The paternal roof

Bi peadar va madar

Khaneh pedari
Of ignoble birth

بی‌ پدر و مادر

Bi peadar va madar
To have a blood feud with someone

با کسی‌ پدر کشتگی داشتن

Ba kesi pedar koshtegi dashtan
He is spunkless

آدم پخمه‌ای است

Aadam pakhme ei ast
To expose someone

پته کسی‌ را روی آب انداختن

Pateh kesi ra roue aab andakhtan
He is a sincere and devoted man

مرد پاک باخته‌ای است

Mard paak bakhteh ei ast
His remarks are unfounded

حرفهایش پایه و اساس ندارد

Harfhayash payeh va asas nadarad
He simply went back on his word

پاک زد زیر حرفش

Paak zad zir harfesh
He is a rough cuss

آدم پاشنه سابیده‌ای است

Aadam pashneh saabideh ei ast
With clear conscience

با وجدان پاک

Ba vojdan paak
To swear like a trooper

پاشنه دهان را کشیدن

He has money to burn.

پولش با پارو بالا نمی‌‌رود

Poolash ba paroo bala nemi ravad
He ran like blazes

دو پا داشت، دو پا هم قرض کرد و در رفت

Do pa dasht, do pa ham gharz kard va dar raft
He ia a shark

آدم پاچه ورمالیده‌ای است

Aadam pache varmalideh ei ast
To frame someone

برای کسی‌ پاپوش دوختن

Baraye kesi papoosh dokhtan
A steadfast friend

رفیق پار و پا قرص

Rafigh par va pa ghors
To tread on someon's toes

پا رو دم کسی‌ گذاشتن

pa ro dom kesi gozashtan
To put someone up to doing something

زیر پای کسی‌ نشستن

Zir pay kesi neshastan
To trumple on justice

پا رو حق گذاشتن

Pa ro hagh gozashtan
To keep pace with someone

پا به پای کسی‌ رفتن

Pa be paye kesi raftan
To dig one's toes in

دو پا را تو یه کفش کردن

Do pa ra to ye kafsh kardan
To impinge on somebody's authority

پا تو کفش کسی‌ کردن

Pa to kafsh kesi kardan
All his efforts were in vain

تمام سعی‌اش بیهوده بود

Tamam sayash bihoodeh bood
It takes a lot more than that to scare him

بیدی نیست که از این با د ها بلرزد

Bidi nist ke az in ba ha belarzad
To tremble like a leaf

مثل بید لرزیدن

Mesl bid larzidan
Words fail me

از بیان آن عاجزم

Az bayaan an ajezam
An interest - free loan

وام بدون بهره

Vaam bedoon bahreh
Under the pretex of

به بهانه

Be bahaneh
A fuss pot

علی‌ بهانه گیر

Ali bahaneh gir
So much the better

چه بهتر

Che behtar
It couldn't be better

بهتر از این نمی‌‌شود

Behtar az in nemi shavad
To draw blank

بور شدن

Boor shodan
Let's leave it there for the moment

باشد تا بعد

Bashad ta baed
He is plucky

آدم با بوته‌ای است

Aadam ba bouteh ei ast
He has no pluck

آدم بی‌ بوته‌ای است

Aadam bi bouteh ei ast
To rise from the gutter

از زیر بوته در آمدن

Az zir bouteh dar amadan
A corny poem

شعر بند تنبانی

Sher band tonbaani
I was shaken to the core

بند دلم تکان خورد

Band delam tekan khord
She has now latched on to another man

حالا به مرد دیگری بند کرده است

Hala be mard digari band karde ast
The news exploded like a bombshel

خبر مثل بمب ترکید

Khabar masl bomb terekid
Don't bother about what people say

در بند حرف‌های مردم نباش

Dar band harf haye mardom nabash
He was tongue - tied

زبانش بند آمد

Zabanash band amad
Money burns a hole in his pocket

پول تو جیبش بند نمی‌‌شود

Pool to jibash band nemi shavad
My heart sank into my boots

بند دلم پاره شد

Band delam pareh shod
I am tied up

دستم بند است

Dastam band ast
He rattled off a few sentences in English

چند جمله انگلیسی‌ بلغور کرد

Chand jomle englisi balghour kard
He has some lofty ideas

دارای افکار بلندی است

Daraye afkaar bolandi ast
Like a bolt from the blue

مثل بلای آسمانی

Mesl balaaye asemani
To butter a person up

هندوانه زیر بغل کسی‌ گذاشتن

Hendevaneh zir baghal kasi gozashtan
He burst into tears

اشکش سرازیر شد

Ashkash sarazir shod
She had a lump in her throat

بغض گلویش را گرفته بود

Boghz galooyash ra gerefte bood
At the decisive moment

سر بزنگاه

Sar bezangaah
He has been bed - ridden for years

سال هاست که بستری است

Sal haast ke bestari ast
To upset someone's apple cart

بساط کسی‌ را به هم زدن

Basaat kesi ra be ham zadan
You must show magnanimity and forgive him

باید بزرگی‌ کرده و از تقصیرش بگذارید

Bayad bozorgi kardeh va az taghsirash bogzarid
Some hope! What a hope!

بزک نمیر بهار میاد

Bozak naamir bahar miad
Thanks to

از برکت - به لطف

Az barekat - Be lotf
Allmighty's blessing

برکت خدا

Barekat khoda
He manipulates matters

خودش می‌‌ ٔبرد ، و خودش می‌‌دوزد

Khodash mi borad , va khodash mi doozad
A lucrative business

کار پر برکت

Kaar por barekat
A winning card

برگ برنده

Barg barandeh
Land of plenty

سرزمین پر برکت

Sarzamin por barekat
Man proposes, God disposes

از تو حرکت، از خدا برکت

Az to harekat, az khoda barekat
Ill gotten gains do not prosper

مال حرام برکت ندارد

Maal haraam barekat nadarad
God Bless you

خدا به شما برکت دهد

Khoda be shoma barekat dahad
He was astounded

برق از سرش پرید

Bargh az sarash parid
To win someone's heart

دل کسی‌ را بردن

Del kesi ra bordan
This land has a frontage of sixty meters

این زمین شصت متر بر دارد

In zamin shast metr bar darad
I could do with a nice hot cup of tea

ازیک فنجان چای داغ بدم نمی‌‌آید

Azyek fenjan chai dagh badam nemi ayad
He swears like a trooper

آدم بد دهنی است

Adaam bad dahani ast
It never rains but it pours

وقتی‌ بد می‌‌آید از در و بام می‌‌آید

Vaghti bad mi ayad az dar va bam mi ayad
I consulted FAFEZ, and the omens were not propitious

فال حافظ گرفتم بد آمد

Faal Hafez gereftam bad amad
If you don't take offence

اگر از حرفم بدتان نیاید

Agar az harfam badetan niayad
I am not born yesterday

بچه که نیستم

Bache keh nistam
He is a man of great drive

آدم با بخاری است

Aadam ba bokhari ast
Mummy's darling

بچه ننه

Bache naneh
He is still green

هنوز بچه است

Hanooz bache ast
It is a valid objection

ایراد بجایی است

Eeraad bejaee ast
He has a great sense of humor

آدم با مزه‌ای است

Aadam ba maze ei ast
From dawn to dusk

از بام تا شام

Az baam ta shaam
To lead a person up the garden path

به کسی‌ در باغ سبز نشان دادن

Be kesi dar bagh sabz neshan dadan
A bad penny keeps turnning up

بادمجان بم آفت ندارد

Bademjan bam aafat nadarad
She is a flatterer

او بادمجان دور قاب چین است

Ou bademjan dowr ghab chin ast
To lay it on thick

بادمجان دور قاب چیدن

Bademjan dowr ghab chidan
Come what may

هر چه باداباد

Har che badabad
To hurl invective at a person

کسی‌ را به باد دشنام گرفتن

Kesi ra be ba d doshnam gereftan
Egg plants cause flatuence

بادمجان باد دارد

Bademjan ba d darad
To cut a person down to size

باد کسی‌ را خالی‌ کردن

Ba d kasi ra khali kardan
To excite a person's vanity

کسی‌ را با د کردن

Kesi ra ba d kardan
Her hope was wrecked

امیدش بر با د رفت

Omidash bar ba d raft
This side of the house catches the wind

این سمت خانه با د گیر است

In samt khaneh ba d gir ast
Keep at it till it is done

نگذار توی این کار باد بخورد

Nagzaar toye in kaar baaad bekhorad
To butter one's bread on both sides

دو سره بار کردن

Do sareh baar kardan
He has a shallow mind

چیزی بارش نیست

Chizi baresh nist
He was weigheddown with grief

بار غم کمرش را خم کرد

Baar gham kamarash ra kham kard
Easy come, easy go

باد آورده را باد می‌‌برد

Baaad avardeh ra baaad mi barad
He bulged his cheecks

لٔپ‌هایش را باد کرد

Lop hayash ra baad kard
For goodness sake, how do I know

بابا من چه میدانم

Baba man che midanam
One musn't say this to every Tom, Dick, and Harry

این مطلب را به این و آن‌ نباید گفت

In matlab ra be in va aan nabayad goft
You must stick to what you say

باید سر حرفت بایستی

Bayad sar harfaat beeisti
It'll be done any day now

همین امروز و فردا انجام میشود

Hamin emrouz va farda anjaam mishavad
A ludicrous objection

ایراد بنی‌ اسرائیلی گرفتن

Irad baani esraeili gereftan
He lost his temper with me

با من اوقات تلخی‌ کرد

Ba man owghat talkhi kard
When it comes to painting, he is not a patch on his brother

در نقاشی انگشت کوچک برادرش هم نمی‌‌شود

Dar naghaashi angosht koochek baradarash ham nemi shavad
A rough Estimate

حساب سر انگشتی

Hesab sar angoshti
As if nothing has happened

انگار نه انگار

Engar na engar
Act in moderation

اندازه نگه دار که اندازه نکوست

Andazeh negah daar keh andazeh nekoost
To cast a shadow

سایه انداختن

Sayeh andakhtan
To abandon hope

قطع امید کردن

Ghat omid kardan
His hopes were dashed

امید او به ناامیدی بدل شد

Omid oo be naomidi badal shod
Life is hope

انسان به امید زنده است

Ensan be omid zendeh ast
Concessionaire

صاحب امتیاز

Saheb emtiaz
A concession to exploit the mines

امتیاز بهره برداری از معادن

Emtiaz bahreh bardari az maaden
There is no harm in trying

امتحانش ضرر ندارد

Emtehaanesh zarar nadarad
Betrayal of trust

خیانت در امانت

Khianat dar amanat
God speed

به امان خدا

Be aman khoda
To live in a fool's paradise

الکی‌ خوش بودن

Alaki khosh bodan
I'll tell your father, you wait and see

اگر به پدرت نگفتم

Agar be padaret nagoftam
Give her a hand please

لطفا به افتخارش کف بزنید

Lotfan be eftekharesh kaf bezanid
The New Year falls on a Friday

نوروز به جمعه می‌‌افتد

Norooz be jomeh mi oftad
Water under the bridge

کار از دست رفته

Kare az dast rafteh
Alas

افسوس

Afsoos
One must not cry over spilt milk

افسوس گذشته را نباید خورد

Afsoos gozashteh ra nabayad khord
To let oneself be led by the nose

افسار خود را به دست دیگران دادن

Afsaar khod ra be dast digaran dadan
To make a mess of it

افتضاح بالا آوردن

Eftezah bala avardan
His faced was flushed with anger

چهره‌اش افروخته از خشم بود

Chehreash afrokhteh az khashm bod
A banquet was held in his honour

به افتخار او ضیافتی بر پا شد

Be eftekhar ou ziyafati bar pa shod
Limping and creeping

افتان و خیزان

Oftaan va khizan
Lend a helping hand to those who are down

دست افتادگان را بگیر

Dast oftadegan ra begir
She is stuck up

خیلی‌ افاده داره

Kheili efadeh dareh
With buckets of conceit

با یک خروار افاده

Ba yek kharvar efadeh
He took no notice of me

به من اعتنایی نکرد

Be man etenaei nakard
I signed it on your word

به اعتبار شما آن را امضا کردم

Be etebar shoma an ra emza kardam
Revolving credit

تنخواه گردن

Tankhah gardan
All things in moderation

در همه چیز باید رعایت اعتدال را کرد

Dar hameh chiz bayad reayat etedal ra kard
To air one's knowledge

اظهار فضل کردن

Ezhar faazl kardan
Not at all

اصلا و ابداً

Aslan va abaden
He has no principles

پای بند اصول نیست

Pai band osoul nist
Let's get to the point

برویم سر اصل مطلب

Beravim sare asl matlab
I am not particularly keen

چندان اصراری هم ندارم

Chandan esrari ham nadaram
To expect the worst

اشهد خود را گفتن

Ashhad khod ra goftan
Crocodile tears

اشک تمساح- تظاهر کردن

Ashk temsah- tazahor kardan
She wiped away her tears

اشکهای خود را پاک کرد

Ashkhaye khod ra pak kard
She kept back her tears

جلوی اشکهایش را گرفت

Joloye ashkhayash ra gereft
It spoilt my appetite

اشتهایم را کور کرد

Eshtehayam ra koor kard
Typographical error

اشتباه چاپی‌

Eshtebah chapi
A gross mistake

اشتباه لپی

Eshtebah lopi
Slip of the pen

اشتباه قلمی

Eshtebah ghalam
Slip of the tongue

اشتباه لفظی

Eshtebah lafzi
Your wishes are my command

از تو به یک اشاره از من به سر دویدن

Az to be yek eshareh az man be sar davidan
I'll eat my hat if I don't do it

اگر این کار را نکردم اسمم را عوض می‌کنم

Agar in kar ra nakardam esmam ra avaz mikonam
He is quite a prominent person

آدم اسم و رسم داری است

Aadam esm va raasm dari ast
He is in the depths ofdespair

کارد به استخوانش رسیده است

Kaard be ostokhanesh resideh ast
To spin out a task

استخوان لای زخم گذاشتن

Ostokhan lay zakhm gozashtan
Malice prompted that remark

آن حرف از روی خبث طینت بود

An harf az rouye khobs tinat bood
We have only ourselves to blame

از ماست که بر ماست

Az mast ke bar mast
To be beyond oneslef

از خود بی‌ خود شدن

Az khod bi khod shodan
As he is a good man

از آنجا که مرد خوبی‌ است

Az anja keh mard khoobi ast
He is the eldest child of the family

او فرزند ارشد خانواده است

ou farzand arshad khanevadeh ast
To give someone the order of the boot

کسی‌ را با اردنگی بیرون کردن

Kesi ra ba ordangi biroon kardan
Meanness runs in the family

خباثت در این خانواده ارثی است

Khebasat dar in khanevadeh ersi ast
He left a large fortune

ثروت کلانی را به ارث گذاشت

servat kalaani ra be ers gozaasht
The forces of reaction

نیروهای ارتجاع

Niroohaye erteja
An iron will

اراده آهنین

Eraadeh ahanin
It takes will-power to give up smoking

ترک سیگار اراده می‌‌خواهد

Tark sigar eradeh mi khahad
He lays claim to learning

ادعای فضل و دانش می‌‌کند

Edeaaye faazl va danesh mi konad
Customers look for civility from salesmen

مشتری از فروشنده انتظار دارد

Moshtari az foroushandeh entezar darad
Where are your manners

ادبت کو

Adabet ko
Courtesy demands that

شرط ادب آن است که

Shart adab an ast keh
Man of letters

اهل ادب

Ahl adab
Don't be so damn fussy

دیگه این قدر سخت نگیر

Digeh in ghadr sakht nagir
He apes the intellectuals

آن آقا ادای روشنفکران را در می‌‌آورد

An agha adayeh rowshanfekran ra dar mi avarad
To make a face

آدا در آوردن

Ada dar avardan
To keep someone's nose to the grindstone

کسی‌ را زیر اخیه کشیدن

Kesi ra zir akhiyeh keshidan
To take bribes

رشوه گرفتن

Reshveh gereftan
Don't mention it

اختیار دارید

Ekhtiar darid
Who is in authority here

در اینجا صاحب اختیار کیست

Dar inja sahab ekhtiar kist
She is mentally deranged

اختلال حواس دارد

Ekhtelal havaas darad
Discrepency in age

اختلاف سن

Ekhtelaf san
I am at your disposal

در خدمت شما هستم

dar khedmat shoma hastam
One must uphold one's dignity

احترام هر کس دست خودش است

Ehteram har kas dast khodash ast
He asked after you

از شما احوال پرسی‌ کرد

Az shoma ahval porsi kard
To call up the spirits

احضار ارواح

Ehzar arvah
Caution demands that...

شرط احتیاط آن است که ...

Shart ehtiat an ast keh ...
In deference to public opinion

به احترام افکار عامه

Be ehteram afkar aameh
He is within an ace of death

اجل دور سرش می‌‌چرخد

Aajal door sarash mi charkhad
He has no offspring

اجاقش کور است

Ojaghash koor ast
His prayer was answered

دعایش اجابت شد

Doayash ejabat shod
To make a retraction of the charge

اتهام را پس گرفتن

eteham ra pas gereftan
She didn't turn a hair

خم به ابرو نیاورد

kham be abroo niavard
His mother's curse caught up with him.

اه مادرش او را گرفت.

Ah madarash ow ra gereft.
To be as poor as church mouse

اه در بساط نداشتن

Ah dar basaaat nadashtan
A few uninvited guests descended on her.

چند میهمان نا خوانده سرش آوار شدند.

Chand mihman naa khaandeh sarash aavaar shodand.
One musn't relax one's vigilance for a moment

نباید آنی‌ غافل شد.

Nabayad aani ghafel shod.
You have no business to criticize others.

به تو نیامده که از دیگران انتقاد کنی‌.

Be to niamadeh keh az digaran enteghad koni
Supposing he doesn't go.

حالا آمدیم و نرفت.

Hala amadim va naraft.
To make eyes

چشم و ابرو آمدن

hashm va abroo amadan
This dress suits you.

این لباس به شما میاد.

In lebaas be shoma miad.
One might be taken up on one's offer.

تعارف آمد نیامد داره.

Taarof amad niamad dareh.
The new house brought him luck.

خانه جدید به او آمد کرد.

Khaneh jadid be ow amad kard.
She lost her chastity.

دامنش آلوده شد

Damanash aaloodeh shod.
To make a tool of someone

کسی‌ را آلت دست قرار دادن

kesi ra aalat dast gharar dadan.
To become homeless and stranded

الا خون و والا خون شدن

ala khoon va la khoon shodan
He can manage on his own.

آقا بالا سر لازم نداره

gha bala sar lazem nadareh.
The game is not worth the candle

آفتابه خرج لحیم کردن

Aftabeh kharj lahim kardan
Carry coal to Newcastle

زیره به کرمان بردن(کار بیهوده انجام دادن)

Zireh be kerman bordan(kare bihoodeh anjam dadan)